Bewust leven gaat verder dan wat je eet of hoe je beweegt. Ook de producten die je dagelijks gebruikt spelen daarin een rol. Een smartphone is voor de meeste mensen onmisbaar, maar voor de productie ervan zijn veel grondstoffen en energie nodig. Bovendien ontstaat er elektronisch afval wanneer toestellen worden afgedankt. Wil je bewuster leven? Wees dan ook kritisch op wat voor telefoon je aanschaft en hoe je ermee om gaat.
Waarom je smartphonekeuze ertoe doet
Smartphones worden regelmatig vervangen terwijl ze technisch nog goed functioneren. Soms loopt de softwareondersteuning af, soms is de batterij versleten en soms willen gebruikers simpelweg een nieuwer model. Toch kan langer gebruik helpen om de impact van elektronica te beperken. Bij de productie zijn onder meer lithium, kobalt en tin nodig. De winning en verwerking van zulke grondstoffen kunnen gevolgen hebben voor mens en milieu. Als consument kun je daarom kijken naar fabrikanten die aandacht besteden aan de herkomst van materialen, arbeidsomstandigheden en het gebruik van gerecyclede grondstoffen. Ook repareerbaarheid speelt een rol. Een telefoon waarvan je de batterij of het scherm kunt vervangen, hoeft bij een defect minder snel volledig te worden afgeschreven. Zo wordt duurzaamheid een praktisch onderdeel van je keuze in plaats van alleen een mooi verhaal van de fabrikant.
Repareerbaar en transparant
Een bekend voorbeeld van een smartphone waarbij duurzaamheid nadrukkelijk wordt meegenomen in het ontwerp is de duurzame Fairphone 6 Plus. Het toestel is modulair opgebouwd, waardoor verschillende onderdelen afzonderlijk vervangen kunnen worden. Denk bijvoorbeeld aan de batterij, het scherm en de camera. Fairphone ontwerpt zijn toestellen bovendien zo dat gebruikers verschillende reparaties zelf kunnen uitvoeren. Daarvoor zijn losse onderdelen en duidelijke reparatie-instructies beschikbaar. Een defect onderdeel hoeft daardoor niet meteen te betekenen dat de hele smartphone vervangen moet worden. Daarnaast besteedt Fairphone aandacht aan de herkomst van grondstoffen, gerecyclede materialen en arbeidsomstandigheden binnen de productieketen. Voor wie dit soort onderwerpen wil meewegen bij een aankoop, biedt het merk daarmee meer inzicht in wat er achter de productie van een smartphone gebeurt.
Digitale gezondheid en bewust smartphonegebruik
Een bewuste omgang met je smartphone gaat niet alleen over welk toestel je koopt. Ook de manier waarop je het gebruikt kan verschil maken. Veel mensen merken bijvoorbeeld dat meldingen en apps, voornamelijk social media, gedurende de dag regelmatig om aandacht vragen.
Moderne smartphones bieden verschillende mogelijkheden om daar meer controle over te krijgen. Denk aan schermtijdrapportages, focusmodi en instellingen waarmee je bepaalde notificaties kunt uitschakelen. Ook kun je zelf momenten kiezen waarop je de telefoon bewust even weglegt. Het doel hoeft daarbij niet te zijn om zo weinig mogelijk op je smartphone te zitten. Het gaat er vooral om dat je bewuster bepaalt wanneer je hem gebruikt en welke apps daadwerkelijk je aandacht mogen vragen.
Software en updates bepalen mede de levensduur
Bij het kiezen van een smartphone wordt vaak gekeken naar de camera, batterij en opslagruimte. De periode waarin een fabrikant software- en beveiligingsupdates aanbiedt, is minstens zo interessant wanneer je lang met een toestel wilt doen. Een smartphone kan fysiek nog prima functioneren terwijl de softwareondersteuning op een gegeven moment stopt. Vooral het ontbreken van beveiligingsupdates kan een reden zijn om kritisch te kijken naar verder gebruik. Controleer daarom voor aankoop hoelang een fabrikant ondersteuning belooft. Een lange updateperiode geeft je meer mogelijkheden om dezelfde smartphone meerdere jaren veilig te blijven gebruiken. Dat kan niet alleen geld schelen, maar voorkomt ook dat je eerder dan nodig een nieuw toestel koopt.