Voedsel in blik is een van de meest betrouwbare vormen van lang houdbaar voedsel die je kunt bewaren. Ingeblikt voedsel gaat in veel gevallen twee tot vijf jaar mee, en sommige producten blijven zelfs tot tien jaar goed. Dat komt doordat blikken vacuüm verpakt zijn: er zit geen zuurstof in het blik, en zonder zuurstof kunnen bacteriën en schimmels zich nauwelijks ontwikkelen. Dat maakt blikvoeding uniek ten opzichte van andere bewaarvormen.
Waarom lang houdbaar voedsel in blik zo lang meegaat
Het principe achter ingeblikte producten is eenvoudig. Na het vullen wordt het blik luchtdicht gesloten en verhit. Die verhitting doodt aanwezige micro-organismen af. Daarna blijft het vacuüm intact zolang het blik onbeschadigd is. Zuurstof is de grootste vijand van voedsel: het bevordert oxidatie, bederf en de groei van schimmels. Door dat zuurstof volledig weg te halen, stopt het bederf vrijwel volledig.
De houdbaarheid is ook afhankelijk van het type product. Zure producten zoals tomaten en fruit in blik zijn over het algemeen korter houdbaar dan neutrale of zoutige producten. Groenten, peulvruchten en vis in blik doen het qua houdbaarheid beter dan producten met een lage zuurgraad gecombineerd met veel suiker of vet.
Welke blikproducten zijn het langst houdbaar?
Niet elk blik is hetzelfde. Hieronder zie je een globaal overzicht van veelgebruikte producten en hun gemiddelde houdbaarheid:
| Product | Gemiddelde houdbaarheid |
|---|---|
| Groenten (erwten, mais, bonen) | 3 tot 5 jaar |
| Peulvruchten (kikkererwten, linzen) | 3 tot 5 jaar |
| Tomaten en tomatenpuree | 2 tot 3 jaar |
| Vis (tonijn, sardines, makreel) | 3 tot 5 jaar |
| Vlees (corned beef, kipfilet in blik) | 3 tot 5 jaar |
| Soepen en stoofpotten | 2 tot 4 jaar |
| Fruit in siroop | 1 tot 2 jaar |
Deze tijden gelden voor gesloten blikken die goed bewaard worden. De houdbaarheidsdatum op het blik is een richtlijn van de fabrikant, geen absolute grens. Een onbeschadigd blik dat voorbij die datum is, kan in veel gevallen nog veilig zijn, maar de smaak en voedingswaarde kunnen iets afnemen.
Hoe bewaar je blikvoedsel het beste?
De bewaarplaats maakt veel uit. Een droge, koele en donkere ruimte is ideaal. Vermijd plaatsen dicht bij warmtebronnen zoals een fornuis, cv-ketel of verwarmde ruimte. Temperatuurwisselingen versnellen het verouderingsproces van het voedsel in het blik, ook al is het nog steeds gesloten.
Let ook op de staat van het blik zelf. Een ingedeukt of beschadigd blik is niet per se onveilig, maar een blik met roest, een uitpuilende bodem of deksel, of een blik dat openblaast bij het openen, gebruik je beter niet. Dat zijn tekenen dat de vacuümafsluiting niet meer intact is of dat er gisting plaatsvindt.
Open blikken bewaar je nooit in het blik zelf. Zet de inhoud over in een goed afsluitbare glazen of plastic bak en bewaar die in de koelkast. Geopend voedsel in een open blik oxideert snel en kan een metaalachtige smaak krijgen.
Lang houdbaar voedsel in blik als noodvoorraad
Blikvoedsel is populair als onderdeel van een noodvoorraad, juist omdat het zo weinig onderhoud vraagt. Je hebt geen koeling nodig, geen speciale verpakking en geen bereiding van te voren. Veel producten kun je ook koud eten als dat nodig is, zoals tonijn, bruine bonen of soep. Dat maakt blikken praktisch in situaties waarbij stroom of water niet beschikbaar is.
Een handige vuistregel voor een noodvoorraad: zorg dat je per persoon voor minimaal drie tot zeven dagen voedsel in huis hebt. Combineer blikken met droge producten zoals rijst, pasta of crackers voor een gevarieerd en compleet pakket. Controleer de houdbaarheidsdatums twee keer per jaar en vervang wat nodig is.
Lang houdbaar voedsel in blik is geen noodoplossing maar een slimme basisstrategie. Een goed gevuld schap met blikken groenten, peulvruchten en vis geeft je zekerheid, vraagt nauwelijks opslagruimte en is in vrijwel elke supermarkt betaalbaar verkrijgbaar. Kijk bij aankoop altijd naar de houdbaarheidsdatum en de staat van de verpakking, dan heb je er jarenlang profijt van.