De aanduiding ten minste houdbaar tot (afgekort THT) zegt iets over de kwaliteit van een product, niet over de veiligheid. Na deze datum kan de smaak, geur of structuur veranderen, maar dat betekent niet automatisch dat je het product meteen weg moet gooien. Dat is precies het verschil met de “te gebruiken tot”-datum (TGT), die wél over voedselveiligheid gaat.
De THT-datum staat op producten die lang bewaard kunnen worden, zoals rijst, pasta, conserven, melk in pak, groente in pot en koekjes. Zolang de verpakking ongeopend en onbeschadigd is, is het product vaak nog prima na de datum op de verpakking.
Wat betekent “ten minste houdbaar tot” precies?
De formulering is bewust gekozen: “ten minste” betekent dat de fabrikant garandeert dat het product tot die datum voldoet aan zijn kwaliteitsbeloftes. Denk aan de juiste smaak, kleur en textuur. Na die datum kan de kwaliteit iets achteruitgaan, maar het product hoeft niet bedorven of gevaarlijk te zijn. De datum is gebaseerd op zorgvuldige tests door de fabrikant, maar is ook een veiligheidsmarge. In de praktijk zijn veel producten langer goed dan de datum aangeeft.
Bij een “te gebruiken tot”-datum (TGT) is dat anders. Die staat op producten die snel kunnen bederven en waarbij gezondheidsrisico’s kunnen optreden na de datum, zoals vers vlees, vis of zachte kaas. Die producten gooi je na de datum wél weg, ook als ze er nog goed uitzien.
Op welke producten staat een THT-datum?
Je vindt de ten minste houdbaar tot-datum op een breed scala aan producten. Een paar veelvoorkomende voorbeelden:
- Houdbare melk (UHT-melk) en plantaardige drankjes
- Rijst, pasta, couscous en andere droge granen
- Groente en fruit in blik of pot
- Koekjes, crackers en beschuit
- Olie, azijn en sauzen in gesloten verpakking
- Koffie, thee en cacao
- Diepvriesproducten (hier staat soms een sterrendatum)
Sommige producten hoeven helemaal geen houdbaarheidsdatum. Denk aan verse groenten en fruit, brood dat binnen 24 uur bedoeld is om te eten, wijn, azijn, zout en suiker. Die producten zijn van nature stabiel genoeg om geen datum te vereisen.
Kun je een product nog eten na de THT-datum?
Ja, in veel gevallen wel, maar gebruik je eigen zintuigen als leidraad. Kijk, ruik en proef. Ziet een product er normaal uit, ruikt het goed en smaakt het zoals het hoort? Dan is het waarschijnlijk nog prima. Pasta of rijst die een jaar over datum is maar droog en goed bewaard is geweest, is in de meeste gevallen nog gewoon eetbaar. Hetzelfde geldt voor conserven en droge kruiden, al vervaagt de smaak van kruiden wel sneller.
Wees kritischer bij producten die eenmaal zijn geopend. Na opening verandert de situatie: lucht, vocht en bacteriën komen bij het product. De meeste fabrikanten geven dan ook een “na opening”-advies op de verpakking, zoals “na opening binnen 3 dagen gebruiken”. Dit advies geldt los van de THT-datum.
Hoe herken je de datum op de verpakking?
De ten minste houdbaar tot-datum staat altijd duidelijk op de verpakking, vaak met de volledige tekst “ten minste houdbaar tot” gevolgd door een dag, maand en jaar (bijvoorbeeld: 15.06.2026). Soms staat er alleen “THT” of de Engelse variant “best before”. Bij producten die langer dan drie maanden houdbaar zijn, hoeft alleen de maand en het jaar vermeld te worden. Nog langere producten kunnen volstaan met alleen het jaar.
De locatie op de verpakking verschilt: soms staat het op de bodem van een blik, soms op de zijkant van een doos of in de nek van een fles. Kijk goed, want het staat er altijd op als een product dat verplicht is.
Veelgestelde vragen over de THT-datum
Is het illegaal om producten te verkopen na de THT-datum?
Nee. In Nederland is het wettelijk toegestaan om producten met een verlopen THT-datum te verkopen, mits het product nog veilig en van acceptabele kwaliteit is. Dat verschilt van de TGT-datum: producten met een verlopen TGT-datum mogen niet meer worden verkocht.
Waarom staat er geen THT-datum op blikken conserven?
Blikken conserven hebben vaak wél een houdbaarheidsdatum, maar die is soms moeilijk te vinden. Kijk op de bodem of bovenkant van het blik. Bij goed bewaarde, onbeschadigde blikken zijn producten in de praktijk soms jarenlang houdbaar na de datum, al kan de kwaliteit iets teruglopen.
Wat doe je als de verpakking beschadigd is?
Een beschadigde, gezwollen of lekkende verpakking is reden om het product sowieso weg te gooien, ongeacht de THT-datum. Bij blikken met deukjes aan de naad of een bolstaande deksel zijn bacteriën mogelijk actief geworden. Vertrouw dan nooit de datum alleen.
De ten minste houdbaar tot-datum is een kwaliteitsindicatie, geen harde grens. Gebruik je gezonde verstand en je zintuigen: een product dat er goed uitziet, lekker ruikt en normaal smaakt, is na de THT-datum in de meeste gevallen nog prima te eten. Zo voorkom je onnodige voedselverspilling zonder risico te nemen.